Bureau Waardenburg
Varkensmarkt 9
4101 CK Culemborg
T: 0345 512710
e-mail buwa

Nieuw artikel: Ontdekking platte oesterbank onthult mysteries van deze iconische soort
U bevindt zich hier:

Nieuw artikel: Ontdekking platte oesterbank onthult mysteries van deze iconische soort



platte oesterbank

De platte oester, een iconische soort die ooit twintig duizend vierkante kilometer van de Nederlandse Noordzeebodem bedekte en daar volledig verdween, werd in 2016 herontdekt in de Voordelta. Onderzoekers doken dieper in deze soort om haar mysteries te ontrafelen. Onderzoek laat zien dat de platte oester profiteert van de aanwezigheid van Japanse oesterschelpen. Op de oesterbank zijn 60% meer epibenthische soorten aanwezig dan op de kale zandbodem. De resultaten, onlangs gepubliceerd in Marine Biology Research, bieden handvatten voor het herstel van platte oesterbanken.


Japanse oesters bieden hulp

De platte oester profiteert in de Voordelta van de aanwezigheid van Japanse oestersschelpen. Japanse oesterschelp is het meest gebruikt als substraat voor vestiging van platte oesters. Ook blijkt de soortenrijkdom van de oesterbank 60% hoger dan in de zandige delen in de directe omgeving. Dat is de conclusie die onderzoekers van Bureau Waardenburg, WMR, Sas consultancy en ARK Natuurontwikkeling/WNF trekken in een onlangs verschenen wetenschappelijk artikel in Marine Biology research: ‘Return of the native facilitated by the invasive? Population composition, substrate preferences, and epibenthic species richness of a recently discovered shellfish reef with native European flat oysters Ostrea edulis in the North Sea’.

Herontdekking platte oesterbanken

Platte oesterbanken kwamen vroeger op grote schaal voor in de Noordzee. ‘Tot het begin van de twintigste eeuw was zo’n 20.000 vierkante kilometer van de Nederlandse Noordzee bedekt met oesterbanken’, vertelt Wouter Lengkeek, mariene ecoloog en duiker bij Bureau Waardenburg. ‘Maar in de vorige eeuw is de platte oester bijna helemaal verdwenen uit de Noordzee, door overbevissing, ziektes en koude winters. Alleen in de Grevelingen hadden we nog een kleine bronpopulatie.’ De soort is nu opgenomen in de EU Rode lijst van habitats en de OSPAR-lijst van bedreigde / afnemende soorten en habitats. Geheel onverwacht was dan ook zijn ontdekking in 2016 van een platte oesterbank vlak voor de Nederlandse kust. De ontdekking opende mogelijkheden om nader onderzoek te doen naar de inheemse oester in zijn natuurlijke omgeving.

Mysteries ontrafeld

‘De substraatvoorkeur en habitatfunctie van onze inheemse oester in de Noordzee waren een mysterie, omdat we ze maar zelden kunnen waarnemen en bestuderen’, zegt Marjolijn Christianen (Bureau Waardenburg / WUR); ‘Deze resultaten laten zien dat de condities voor herstel van platte oesterbanken op lokale schaal aanwezig zijn in de Nederlandse Noordzee. En we hebben gezien dat de terugkeer van inheemse oesters kan worden vergemakkelijkt door substraat dat wordt geboden door de invasieve Japanse oesters’. Tegenwoordig bieden de Japanse oesterbanken enorme oppervlakten met hard substraat. Ze zijn niet zo populair bij boten met netten of watersporters, maar wel bij de inheemse oesters.

Wereldwijd momentum oesterherstel

Niet alleen in Nederland, maar wereldwijd is er op dit moment veel aandacht voor het herstel van inheemse oesterbanken. In historische documenten staan natuurlijke oesterbanken bekend als rijke ecosystemen waar andere zeedieren floreren en waar graag gevist werd. Veelal ontbreekt echter kennis over de eigenschappen van inheemse oestersoorten en zijn de bronpopulaties verdwenen. Karel van den Wijngaard, ARK/WNF; ‘De ontdekking van deze oesterbank werkt als een vliegwiel voor de herstelkansen voor platte oesterbanken in Nederland. Kennis over de platte oester in zijn natuurlijke omgeving zorgt dat we herstelplannen kunnen aanpassen aan de eisen van de soort en zo de kans op succes sterk vergroten.’

Return of the native facilitated by the invasive? Population composition, substrate preferences, and epibenthic species richness of a recently discovered shellfish reef with native European flat oysters (Ostrea edulis) in the North Sea (2018) Christianen M.J.A., W. Lengkeek, J.H. Bergsma, J.W.P. Coolen, K. Didderen, M. Dorenbosch, F.M.F. Driessen, P. Kamermans, E. Reuchlin-Hugenholtz, H. Sas, A. Smaal, K.A. van den Wijngaard, T.M. van der Have. Marine Biology Research.

Link naar Volkskrant artikel over dit onderwerp>

Contactpersonen: